KKTC Maliye Bakanlığı verilerine göre Ocak-Eylül 2020 döneminde “yerel bütçe” açığı Ağustos ayına kıyasla %104.85 oranında artarak, 67 milyon 319 bin 504 Türk Lirası’ndan, 137 milyon 904 bin 463 Türk Lirası’na yükseldi.
Bakanlığın verileri ayrıca, “Genel Gelirler” ile “Genel Giderler” açısından Ağustos ayında 23 milyon 810 bin TL fazla veren ülke bütçesinin Eylül ayında %401.3 oranında gerilemeyle 71 milyon 741 bin 583 TL eksiye düştüğünü de gösteriyor.
Bütçe için alınan 238 milyon 079 bin 978 TL avans da bu rakama eklenince, üçüncü çeyrek sonunda Hazine’nin yerel bütçedeki “avans dahil açığı” 375 milyon 984 bin 441 TL’yi, genel bütçedeki “avans dahil açığı” da 309 milyon 821 bin 561 TL’yi buluyor.
Maliye Bakanlığı’nın açıkladığı verilere göre; Eylül 2020 sonu itibarıyla bütçenin toplam yerel gelirleri 4 milyar 852 milyon 602 bin 138 TL, yerel giderleri de 4 milyar 990 milyon 506 bin 601 TL oldu.
Ocak-Ağustos döneminde bütçenin genel giderleri ise 5 milyar 568 milyon 320 bin 362 TL, genel gelirleri 5 milyar 496 milyon 578 bin 779 TL olarak gösterildi.
MÜJDELİ HABERİ VERİLEN 117 MİLYON TL BÜTÇEDE YOK
Bu arada, 29 Eylül tarihinde Türkiye Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay ile Başbakan Ersin Tatar’ın Ankara’da yaptığı görüşme sonrasında, Türkiye’nin KKTC’ye “hemen” 117 milyon TL yollayacağı müjdeli haber olarak açıklanmıştı.
Fuat Oktay açıklamasında, “Son dönemde yaşanan salgın nedeniyle Kıbrıs’ta da ekonominin, ticari faaliyetlerin ciddi şekilde etkilendiğini biliyoruz. Bugün son derece verimli toplantı yaptık. Koronavirüsten kaynaklanan mali süreçle ilgili değerlendirmelerde bulunduk. KKTC ile yürüyen bir mali protokolümüz var. Bu çerçevede bugün 117 milyon TL’yi KKTC’ye aktarıyoruz. Başbakan bugün dönerken, nakitle dönebilecek. Sabah 09.00’da hesabınızda fiilen olacaktır” demişti.
Başbakan Ersin Tatar ise 117 milyon TL’nin büyük kısmının maaş ödemelerinde bir kısmının da eğitimde kullanılacağını açıklamıştı.
Eylül bütçe rakamlarında yer almayan 117 milyon TL’nin Ekim bütçesi rakamlarında gösterilmesi bekleniyor.
Ancak, Maliye Bakanlığı’nın Eylül 2020’ye ait bütçe gerçekleşme rakamlarında “saat 09.00’da hesapta olacak” denilen 117 milyon TL yer almazken, Eylül ayı gelirleri için gösterilen TC yardım ve Krediler kaleminde 66,6 milyon TL’lik savunma, 1,4 milyon TL’lik yatırım ve 18,4 milyon TL’lik reel sektörün desteklenmesi hibeleri yer aldı.
TÜRKİYE’DEN GELEN PARANIN %80’İ SAVUNMA BÜTÇESİNE
Maliye Bakanlığı rakamları incelendiği zaman TC Yardım ve Krediler kaleminin gerçekleşme rakamında ana payın %80.44 oranıyla savunma bütçesine sağlanan hibenin olduğu görülüyor.
Rakamlar Türkiye’nin dokuz ayda savunma bütçesine 518 milyon TL, TC yatırım bütçesine 29 milyon TL ve reel sektörün desteklenmesi bütçesine de 30,8 milyon TL hibe verdiğini gösteriyor.
Türkiye’nin ayrıca, kamu maliyesinin desteklenmesi adına KKTC’ye 66 milyon TL kredi sağladığı da hesaplarda yer aldı.
2020 için bütçeye konulan 1 milyar 4 milyon TL’lik TC Yardım ve Kredileri’nin dokuz aylık gerçekleşme rakamı ise %46 düzeyinde oldu.
