Emtia piyasasında geçen hafta ABD, Avrupa ve İngiltere merkez bankalarının para politikası kararları ve ABD’de tarım dışı istihdam başta olmak üzere açıklanan makroekonomik veriler sonrası sert düşüşler görüldü.
Geçen hafta ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz kararının ardından Fed Başkanı Jerome Powell’ın yaptığı açıklamalarla bazı emtia gruplarında pozitif bir seyir görülmüştü.
Fed, hafta içindeki toplantıda, politika faizini 25 baz puan artırarak 16 yılın en yüksek seviyesi olan yüzde 4,50-4,75 aralığına yükseltmişti. Banka’nın politika metninde Komite’nin para politikasının enflasyonu yüzde 2’ye çekecek kadar kısıtlayıcı bir duruş sergilemesi için faiz oranında “devam eden” artışların uygun olacağının öngörüldüğü belirtildi. Politika metninin “şahin” bulunmasına karşın Powell’ın açıklamalarıyla piyasalarda risk iştahının arttığı görüldü.
Powell, ilk defa dezenflasyonist sürecin başladığını söylerken, şimdiye kadarki hızlı sıkılaşmanın tam etkilerinin henüz hissedilmediğini dile getirmişti.
Powell’ın açıklamalarına karşın Avrupa Merkez Bankası ve İngiltere Merkez Bankası’nın da (BoE) sıkılaşmanın devam edeceğine ilişkin yönlendirmeleri emtia piyasasını baskıladı.
BoE, politika faizini 50 baz puan artırarak yüzde 4,0’e çıkardığını duyurdu. Böylece İngiltere’de politika faizi, Ekim 2008’den bu yana en yüksek seviyesine çıkartılmış oldu. ECB de 3 temel politika faizini 50 baz puan artırarak 2008’den bu yana en yüksek seviyesine çıkardı.
ECB karar metninde, enflasyonun yüzde 2 olan orta vadeli hedefe dönmesini sağlamak için faiz oranlarının kademeli ve ciddi şekilde artırmaya devam edileceğine vurgu yapılarak, “Banka Yönetim Konseyi, martta yapılacak para politikası toplantısında faizi 50 baz puan daha artırmaya niyetli.” denildi.
ECB Başkanı Christine Lagarde, enflasyona karşı ECB’nin faizleri istikrarlı bir şekilde artırma patikasına devam edeceğini belirterek, “Henüz işimizin bitmediğini biliyoruz.” dedi.
BoE’nin Para Politikası Kurulu karar metninde ise İngiltere ekonomisinin bu yılın içerisinde resesyona girmesinin beklendiği ancak bu resesyonun daha önce tahmin edilenden daha kısa sürmesinin öngörüldüğü kaydedildi.
ABD’de açıklanan istihdam raporunun da etkileri görüldü
Emtia piyasasında ABD’de açıklanan istihdam raporunun da etkileri görüldü.
Rapordaki iş gücü piyasasının güçlü seyrini sürdürdüğüne işaret eden verilerin Fed’i beklenenden daha uzun süre “şahin” kalmaya zorlayabileceği endişesi, emtia piyasasını olumsuz etkiledi.
ABD’de tarım dışı istihdam ocakta beklentilerin aksine 517 bin kişi artarken, işsizlik oranı yüzde 3,4 ile 50 yılı aşkın sürenin en düşük seviyesine geriledi. Piyasa beklentilerinin aksine artış gösteren tarım dışı istihdam verisinin, bu dönemde 185 bin kişi artması öngörülüyordu.
İstihdam raporu verilerinin ardından ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi, yaklaşık 15 baz puan artarak yüzde 3,53’e çıktı.
Tahvil faizlerindeki yükseliş ve dolara olan talebin artmasıyla emtia piyasasında sert düşüşler söz konusu oldu.
Geçen hafta altın yüzde 3,1, gümüş yüzde 5,1, platin yüzde 3,8 ve paladyum yüzde 1,3 değer kaybetti.
Baz metaller de yönünü aşağı çevirdi
Bir önceki hafta pozitif bir seyir izleyen baz metaller de yönünü aşağı çevirdi.
Bakır yüzde 3,1, alüminyum yüzde 1,8, çinko yüzde 4,4 ve kurşun yüzde 2,4 azalış kaydetti.
Enerji emtialarındaki düşüşler ise geçen hafta derinleşti.
Brent petrol geçen haftayı yüzde 7,4, New York Ticaret Borsası’nda işlem gören doğal gaz ise yüzde 22,5 düşüşle tamamladı.
ABD stoklarındaki artış öngörüsü, ülkede talebin düşük seyrettiği algısıyla Brent petrol fiyatlarını aşağı yönlü etkiledi. Tahvil piyasalarındaki fiyatlamalarda artan resesyon endişesi petrol fiyatlarını baskıladı. Dünyanın en büyük petrol ithalatçısı Çin’de ekonomik ve talebe yönelik toparlanmaya ilişkin karışık sinyaller de belirsizliğe yol açarak fiyatlar üzerinde etkili oluyor.
Artan stoklarla birlikte doğal gaz fiyatları da düşüyor.
Tarım emtialarında karışık bir seyir izlendi
Geçen hafta tarım emtialarında karışık bir seyir izlendi.
Chicago Ticaret Borsası’nda işlem gören buğday yüzde 0,9 ve soya fasulyesi yüzde 1,5 değer kazanırken, mısır yüzde 0,9 ve pirinç yüzde 3,1 değer kaybetti.
Çin’de ekonomik aktiviteye yönelik endişeler mısır fiyatlarında değer kaybına neden olurken, dönem sonu stoklarındaki artış nedeniyle talebe yönelik endişeler, pirinç fiyatlarında değer kaybını beraberinde getirdi.
Intercontinental Exchange’de (ICE) 0,2186 dolarla Kasım 2016’dan bu yana en yüksek seviyeyi gören şeker, haftayı yüzde 3,3 ve kahve yüzde 2,2 yükselirken, pamuk yüzde 1,8 ve kakao yüzde 2,5 azalış kaydetti.
Analistler, Hindistan’da şeker üretiminin azalacağına yönelik öngörülerin fiyatlarda yükselişe neden olduğunu belirterek, ülkede şeker rekoltesinin azalmasıyla küresel arz sorunlarının tetiklenebileceğinden endişe edildiğini söyledi.
Hindistan’ın dünyanın en büyük şeker üreticisi, Brezilya’nın ise dünyanın en büyük şeker ihracatçısı olduğunu ifade eden analistler, bu nedenle bu iki ülkedeki gelişmelerin fiyatlar üzerinde etkili olduğunu kaydetti.
Maliyetlerin artması kahve fiyatlarını etkiledi. Enerji, işçilik, ambalaj ve paketleme maliyetleriyle kahve fiyatları arttı.
Fildişi Sahili’nde kakao üretiminin arttığına dair haberler, kakao fiyatlarının düşmesi sebep oldu.
