KKTC Merkez Bankası verilerine göre en geniş tanımlı para arzı (M3) 2’nci çeyrekte 50,6 milyar TL’yi buldu.
M3 Haziran 2021 sonu itibarıyla bir önceki yılın aynı ayına kıyasla %32.14 oranında artarak, 38 milyar 322 milyon TL’den, 50 milyar 639 milyon TL’ye ulaştı.
Bir ekonomide kullanılabilecek toplam para miktarını gösteren ‘Para Arzı’, Haziran 2020-Haziran 2021 periyodunda Mayıs 2020, Aralık 2020 ve Ocak 2021’de düşüş gösterirken, geriye kalan diğer aylarda %0.29 ile %6.46 arasında değişen oranlarda artışlar yaşadı.
Para arzının Haziran 2021 sonunda ulaştığı 50,6 milyar TL’lik tutar, ülke tarihinin bugüne kadarki en yüksek miktarı olarak kaydedildi.
Geçtiğimiz yılın son ayı ile bu yılın ilk ayını düşüşlerle kapatan para arzı, Şubat’ta 45,5 milyar TL’ye ulaşırken, Mart ayında %6.46’lık sıçrayışla 46 milyar ile 47 milyar TL’yi görmeden 48,5 milyar TL’ye ulaştı. Nisan’da artışını sürdürerek, %0.29 oranında artış yaşayan para arzında Mayıs’ta %3.48’lik, Haziran’da da %0.51’lik artışlar oldu.
Para arzı, pandeminin ekonomiyi vurduğu 2020’nin ilk çeyreğini 37,6 milyar TL, ikinci çeyreğini 38,3 milyar TL, üçüncü çeyreğini 43,7 milyar TL ve son çeyreği de 45,2 milyar TL’den kapatırken, 2021’in ilk çeyreğinde 48.5 milyarı gördü.
VADELİ TASARRUF MEVDUATI %32.6 ARTTI
KKTC Merkez Bankası verileri, para arzında en önemli paya sahip olan vadeli tasarruf mevduatın geçen yılın Haziran ayına kıyasla %32.63 oranında, yıl sonuna göre ise %16.26 oranında arttığını gösteriyor. Haziran 2020’yi 22,2 milyar TL ile kapatan, vadeli tasarruf mevduatı bu yılın ikinci çeyreğinde 29,5 milyar TL’ye kadar çıktı.
Para arzında ikinci en büyük paya sahip vadeli ticari mevduat ise geçen yılın ikinci çeyreğine kıyasla %34.42 oranında, yılbaşına kıyasla ise %3.11 oranında arttı ve 6 milyar TL’nin üzerine çıktı.
M1, 11,7 MİLYAR TL’Yİ GÖRDÜ
Dolaşımdaki para, vadesiz ticari mevduat, vadesiz tasarruf mevduatı ile Merkez Bankası’ndaki mevduattan oluşan ve M1 olarak isimlendirilen en dar tanımlı para arzı, Haziran 2020 ile Haziran 2021 arasındaki dönemde %32 oranında artarak, 8,5 milyar TL’den, 11,2 milyar TL’ye ulaştı.
2020 yılını 10 milyar TL düzeyinde kapatan M1’deki 6 aylık değişim oranı ise %11.71 düzeyinde kaydedildi. M1’de vadesiz tasarruf mevduattaki yıllık %53.69’luk artış ile vadesiz diğer mevduattaki yıllık %42.98’lik artışlar dikkati çekti.
M2, 48,6 MİLYARI AŞTI
Vadeli ticari mevduat, vadeli tasarruf mevduatı ve vadeli diğer mevduat ile M1’in toplamından oluşan M2, Haziran ayını bir yıl öncesine kıyasla %32.87’lik artışla 47 milyar 658 milyon TL düzeyinde geçti. M2 Haziran 2020’de 35 milyar 868 milyon TL olmuştu.
2020 sonunda 41,8 milyar TL olan M2’nin altı aylık artış oranı ise %13.9 düzeyinde hesaplandı. M2’de “Vadeli Diğer Mevduat” başlığı altında gösterilen kalemdeki yıllık %70’lik artış ise özellikle dikkat çekti.
VADESİZ RESMİ MEVDUAT %135 ARTTI
Vadeli-Vadesiz Resmi Mevduat, Merkez Bankası’ndaki diğer mevduatlar ile M2’nin toplamından oluşan M3’te ise vadesiz resmi mevduatlar yılbaşına göre %61.6 oranında gerilerken, geçtiğimiz yılın Haziran ayına kıyasla %7.21 oranında arttı.
Vadeli resmi mevduatta ise yıllık %28.48’lik, 6 aylık %13.34 oranında artış oldu. Haziran 2020’de 1,9 milyar TL olan bu kalem 2,5 milyar TL’ye çıktı.
