Dünya ve Türkiye’de bu hafta ekonomi gündemlerinde öne çıkan 7 başlık arasında en önemlisi ABD’de beklentilerin üzerinde gelen enflasyon oldu.
ABD enflasyonu ve verinin açıklanması sonrasında Fed’in para politikasına ilişkin beklentilerdeki değişim oldu. Küresel piyasa aktörleri Ukrayna krizindeki gelişmeleri de yakından takip etti.
Türkiye açısından haftanın en önemli başlıkları ise Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati’nin etrafında gelişti. Nebati’nin Londra’da yaptığı yatırımcı görüşmeleri ve ardından Bloomberg HT-Habertürk ortak yayınında verdiği mesajlar ilgiyle takip edildi.
İŞTE 7 BAŞLIKLA GEÇTİĞİMİZ İŞLEM HAFTASININ ÖZETİ
1- ABD enflasyonu 40 yıllık zirveyi yeniledi
ABD’de Ocak ayına ilişkin enflasyon verileri açıklandı. Ülkede Ocak ayında yıllık enflasyon yüzde 7.5 ile beklentilerin üzerinde gerçekleşti. Çekirdek enflasyon göstergeleri de sınırlı da olsa beklentileri aştı. Bloomberg anketine katılan ekonomistlerin beklentisi yıllık enflasyonun yüzde 7.3 açıklanması yönündeydi. Aylık bazda bakıldığında ise enflasyon yüzde 0.6 oldu. Bu veriye ilişkin beklenti yüzde 0.4 olarak belirlenmişti.
Çekirdek enflasyon göstergesi olan gıda ve enerji hariç tüketici fiyat endeksinde de aylık ve yıllık bazda beklentilerin üzerinde artış görüldü. Buna göre aylık çekirdek enflasyon yüzde 0.6 ile yüzde 0.5’lik beklentiyi aşarken, yıllık çekirdek enflasyon ise yüzde 6 olarak kaydedildi.
Güçlü gelen ABD enflasyonu sonrası Fed swaplarında Temmuz’a kadar 100 baz puan faiz artışı fiyatlaması görüldü. Vadeli piyasalarda veriler öncesi Fed cephesinden Mart ayı için 25 baz puanlık bir faiz artırımı fiyatlanıyor.
2- Nebati’den Londra’da yeni paket açıklaması yaptı
TC Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati, İngiltere’nin başkenti Londra’da yatırımcılarla bir araya geldi. Bakan Nebati, iki gün süren görüşmelerin “muhteşem geçtiğini”, 18 varlık yönetim şirketi, 19 uluslararası kalkınma ve yatırım bankası ile 10’dan fazla özel sermaye, altyapı, girişim sermayesi fonu ve teknoloji şirketi temsilcileriyle buluştuğunu söyledi.
Nebati, kur korumalı mevduat hesabına ilişkin, “Şu anda 10 milyar dolar civarına gelen bir döviz, toplamda da 312 milyar lirayı aşan ciddi bir mevduat oluşmuş durumda” dedi.
Bu arada, Nureddin Nebati, gündemde öne çıkan konuları değerlendirmek üzere Bloomberg HT-Habertürk ortak yayınında “Kur korumalı mevduatta günde ortalama 10 milyar liralık giriş oldu” diyerek, yeni modelden de geri adım atılmayacağını vurguladı.
Şu an tek sorunun enflasyon olduğunu kaydeden Nebati, “Kur sabit değil stabil gidiyor. Oynaklık en az seviyede. Yüzde 5 büyüme hedefimiz var. Ama bunu dengeli bir büyüme olarak ele alacağız. Enflasyonu azdırmasına izin vermeyeceğiz. Bütçe disiplini bizim en büyük avantajımız” dedi.
3- Fitch, Türkiye’nin kredi notunu düşürdü
Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, Türkiye’nin kredi notunu BB-’den B+’ya indirdiğini, görünümünü ise “negatif” olarak teyit ettiğini açıkladı.
Fitch Ratings, 2 Aralık 2021’deki değerlendirmesinde, Türkiye’nin kredi notunu “BB-” olarak teyit etmiş, kredi not görünümünü ise, “erken” olarak nitelendirdiği parasal gevşemenin yurtiçi güvende bozulmaya neden olduğunu belirterek “durağan”dan “negatif”e çevirmişti.
Fitch son yayımladığı raporda, “daha sık ve yoğun politika odaklı” finansal stres dönemlerinin, Türkiye’de yüksek enflasyonu, düşük dış likiditeyi ve zayıf politika güvenilirliği açısından kırılganlıkları artırdığını açıkladı.
Raporda, takip edilen politikanın (hedeflenen kredi ve sermaye akışı önlemleri de dâhil olmak üzere) enflasyonu düşürmesinin beklenmediği belirtildi.
4- Türkiye’nin cari açığı 1.5 yılın zirvesine çıktı
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Aralık ayına ilişkin ödemeler dengesi istatistiklerini yayımladı. Buna göre Aralık’ta cari açık 3,84 milyar dolarla 16 ayın en yüksek seviyesine çıktı.
2021’in tamamında ise ödemeler dengesinde 14,88 milyar dolarlık açık kaydedildi. Kasım ayı cari açığı ise 2,68 milyar dolardan 2,82 milyar dolara revize edildi. 2020 yılında Türkiye ekonomisinin cari açığı 35,5 milyar dolar olmuştu.
Çekirdek cari denge göstergesi olan altın ve enerji hariç cari dengede Aralık ayında 2,28 milyar dolarlık fazla görüldü. 2020 Aralık ayında bu rakam 700 milyon dolar olarak kaydedilmişti. Hizmetler dengesi kaynaklı net girişler 2020 yılının Aralık ayına göre 1,12 milyar dolar artarak 1,71 milyar dolara yükselirken, hizmetler dengesi altında seyahat kaleminden kaynaklanan net gelirler, 2020 yılının aynı ayına göre 689 milyon dolar artışla 1,31 milyar dolar olarak gerçekleşti.
5- Lagarde’dan “hızlı faiz artırımı” uyarısı
Avrupa Merkez Başkanı (ECB) Başkanı Christine Lagarde, Covid-19 salgını sonrası “hızlı faiz artırımının” enflasyon sorununu çözemeyeceğini ve ekonomik toparlanmayı tehlikeye atabileceği konusunda uyarılarda bulundu.
Lagarde, yaptığı açıklamada, bu yıl faiz artışının yüksek petrol fiyatlarına ve enflasyonu artıran arz dar boğazına çözüm olmayacağı konusunda uyarılarda bulundu.
“Bu (faiz artışı) mevcut sorunların hiçbirini çözmez. Şimdi çok acele hareket edersek, ekonomilerimizin toparlanması önemli ölçüde ivme kaybedebilir ve istihdam risk altında olabilir.” ifadesini kullanan Lagarde, ECB’nin negatif faiz oranlarını ancak kademeli olarak pozitife döndüreceğini ve ekonomik verilerin izin vermesi durumunda bunu yapacağını belirtti.
Lagarde, faiz artırımının zamanlamanın ilişkin ise “Şu anda tahminimize dahil ettiğimiz yükselen enflasyon rakamlarını izliyoruz. Enflasyonun aralıktaki tahminimizde daha yüksek çıkması muhtemel. Analiz mart ayında olacak ve sonra göreceğiz” dedi.
6- Sullivan: Rusya, Pekin Olimpiyatları bitmeden Ukrayna’yı işgal edebilir
ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan, Pekin Kış Olimpiyatları bitmeden Rusya’nın Ukrayna’yı işgale başlayabileceğini söyledi.
Sullivan, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Ukrayna’yı işgal konusunda net olarak karar verdiğini şu anda söyleyemeyeceklerini, ancak işgalin her an başlayabileceği konusunda ellerinde güçlü istihbarat olduğunu kaydetti.
Sullivan, “İstihbarat raporlarına girmeyeceğim ancak daha önce (işgalin) Çin olimpiyatlarından sonra olabileceği spekülasyonunun aksine şu anda açıkça söyleyebilirim ki Olimpiyatlar bitmeden başlayabilir.” değerlendirmesini yaptı.
ABD ile NATO müttefiklerinin olası bir işgal karşısında en ağır yaptırımlar ve diğer yollarla Rusya’ya karşı tepkisini ortaya koyacağına vurgu yapan Sullivan, Rusların Ukrayna’ya önce hava ve füze saldırıları yapıp ardından kara operasyonuyla işgalin devam etmesini beklediklerini söyledi.
7- Dünyada pandemi önlemleri dönemi kapanıyor
Omikron varyantının etkisiyle pandemide vaka sayılarında rekorlar devam etse de ülkeler salgın önlemlerini gevşetiyor. Küresel olarak pandemi önlemleri döneminin hızlı bir şekilde sona yaklaştığı vurgulandı.
Covid-19’un Omikron varyantını taşıyan vakalar birçok ülkede hızla artarken, Avrupa’daki birçok ülkenin ardından Güney Kore ve Avustralya da salgına karşı aldığı önlemlerin bazılarını esnetme kararı aldı. Avrupa’nın önde gelen ekonomisi Almanya’da da önümüzdeki hafta itibariyle önlemlerin gevşetilmesi planlanıyor.
Bloomberg’in analiz haberinde salgına ilişkin veriler rekor seviyelerde seyrederken politikacıların önlemlerin kaldırılması taraftarı olduğuna dikkat çekildi.
Ancak, Dünya Sağlık Örgütü Başaraştırmacısı Soumya Swaminathan tüm önlemleri ortadan kaldırmanın ‘aptalca’ olduğunu belirtti.
