Bütçe görüşmelerinin üçüncü gününde Meclis Genel Kurul toplantısı yaklaşık 13 saat sürerek 02.30 civarında tamamlandı.
Genel Kurul’un akşamki bölümünde 4 milyar 586 milyon 923 bin TL’lik Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanlığı ile bakanlığa bağlı 426 milyon 195 bin TL’lik Bilgi Teknolojileri ve Haberleşme Kurumu (BTHK) bütçeleri görüşüldü. Her iki bütçe de oy çokluğuyla kabul edildi.
Gecenin sonunda kürsüye çıkan Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı Erhan Arıklı, milletvekillerinin konuşmalarını yanıtladı. Genel Kurul bugün saat 12.00’de toplanacak.
-Solyalı
CTP milletvekili Ürün Solyalı, Bayındırlık Bakanlığı bütçesi üzerine söz aldı.
Erhan Arıklı’nın imza attığı protokollerin her zaman kendisini tedirgin ettiğini belirten Solyalı, radarlar ve fiber optik konusundaki protokollere işaret etti.
Radarların hangi şartlarda KKTC’nin olacağını soran, bu konuda bir şartname imzalanması konusunda ısrarcı olduklarını ancak sonuç alamadıklarını kaydeden Solyalı, imzalanan bütün protokollerde veri güvenliğiyle ilgili tedirginlik yaşandığını söyledi.
Fiber optikte yöntem olarak ülkeye uymayan, eksikleri olan bir metin söz konusu olduğunu savunan Solyalı, bu metnin Meclis’ten geçmeden uygulamaya alınamayacağını söyledi.
Ürün Solyalı, Telefon Dairesi’ne fiber optikle ilgili bir kaynak aktarıldığını, radarlar kalemine de konulan bir bütçe olduğunu kaydederek, “Türkiye ile imzalanan protokollerde tüm projelerin hibe olacağına dair iddianız vardı, peki bütçede bu iki kalem ayrılan 70 milyona yakın para ne için kullanacak?” diye sordu.
T izinleri konusuna da değinen CTP milletvekili Ürün Solyalı, “Yaptığınız her gizlin iş, içinde şüpheyi de barındırıyor” ifadelerini kullandı.
Trafik konusuna değinen, bu ülkede hemen hemen her eve bu nedenle gözyaşı girdiğini söyleyen Ürün Solyalı, Türkiye’de olan bir projenin buraya uygulanmasının doğru olmadığının herkes tarafından görüldüğünü dile getirdi.
Maliye’nin kötü yönetimi nedeniyle KKTC bütçesinde 2026 yılında 26 milyar TL’lik açık olacağını söyleyen Solyalı, Ulaştırma Bakanlığı’nın kaynaklarının yol bakımı ve güvenliği için harcaması gerektiğini ifade etti.
Soyalı, “Ulaştırma Bakanı’nın bu kadar kaynağı varken bunu başka bir bakanın avcuna sıkıştırması bizim yol güvenliğimizi umursamadığı anlamını taşıyor…” dedi.
Trafikte yapılacak çok iş bulunduğunu, bunların yol yamalamakla değil, planlama ve koordinasyonla olacağını kaydeden Solyalı, polise neden radarların görüntüsünün açılmadığını da sordu.
-Baybars
Bağımsız Milletvekili Ayşegül Baybars da Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanlığı bütçesi üzerine söz aldı.
Bir ülkenin yolları çökmüşse, limanları köhneleşmişse ve iletişimi aksıyorsa devletin de ekonominin de hayatın da aksayacağını belirten Baybars, “Bu bütçe ne yol açıyor ne yön gösteriyor ne de bizi geleceğe taşıyor” dedi.
Baybars, bütçenin “ayakta durmakta zorlanan bir yapının makyajı” olduğunu söyledi.
Baybars, insanların faiz yükü altında ezildiğini, kamunun kaynaklarının keyfi şekilde dağıtıldığını sonra da “ülkeyi istikrarla yönetiyoruz” ve “bütçemiz yetersiz” gibi çelişkili açıklamalar yapıldığını da savunarak, yıllardır Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanlığı üzerine aynı konuşmalar yapıldığını belirtti.
Gazimağusa ve Girne limanları hakkında durumu da soran Baybars, limanların güvenliği açısından bazı izahatlar yapılması gerektiğini söyledi.
Bakanlığa bağlı dairelerle ilgili de konuşan Baybars, Karayolları Dairesi’nin giderek güçsüzleştirildiğini, Posta Dairesi’nin de neredeyse çöktüğünü belirtti.
Baybars, trafik güvenliğine de değindiği konuşmasında reklam tabelalarına, ana yola çıkış verilen oto galerilere işaret ederek, “Yollar neden su altında kalıyor? Eskiden yapılan yanlışlara ‘dur’ denilmesi gerekmez mi?” dedi.
Yerinden söz alan Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı Erhan Arıklı, Baybars İçişleri ve Tolga Atakan Ulaştırma Bakanı iken kaç reklam tabelasına müdahale edildiğini sorarak, “Konuşmak için konuşuyorsun ” ifadelerini kullandı.
Ulaştırma Bakanlığı’nın da Bakan’ın da adının ihalesiz işlerle anıldığını savunan Baybars, çalışır durumdaki radarların neden söküldüğünü sordu.
Yerinden söz alan Bakan Arıklı, radarların polisin talebiyle yerleştirildiğini belirterek, “Risk olan yerlere, onların talebiyle radar koyuyoruz” dedi.
Öte yandan yerinden söz alarak reklam tabelalarıyla ilgili yetkinin belediyelerde olduğunu ifade eden UBP Milletvekili Sadık Gardiyanoğlu ile yine yerinden söz alan CTP Milletvekili Fazilet Özdenefe arasında tartışma çıktı. Baybars ve Gardiyanoğlu arasında da kısa süreli tartışma yaşandı.
Kiralık araç, toplu taşıma ve fiber optikle ilgili de konuşan Baybars, fiber optikle ilgili protokolün bilgiye sunuşla değil onay yasasıyla geçmesi gerektiğini ifade etti.
Bu konuda Anayasaya aykırılık olduğunu savunan Baybars, “Bu protokol Meclis’e gelecek” sözüne ne olduğunu sordu.
-Özdenefe
Meclis Başkan Yardımcısı, CTP Milletvekili Fazilet Özdenefe, hükümetin Kıbrıs Türk halkına “musallat” olduğunu söyleyerek, “Tiyatrolarıyla başımızı döndürdüler” ifadelerini kullandı.
Özdenefe, Erhan Arıklı’nın UBP’yi de dize getirdiğini savundu.
Özdenefe, Arıklı’yı “işleyen sistemleri bozmakla” suçlayarak, akaryakıt, Teknecik ve sabit hız radar sisteminin buna örnek verilebileceğini söyledi.
Fazilet Özdenefe, Ceza Yasası’nın değiştirilmesiyle trafik kazalarının önüne geçilemeyeceğini dile getirerek, radarların veri tabanının polisin erişiminde olmadığını da kaydetti.
Özdenefe, polisin radarlarla ilgili Arıklı’nın tam tersi açıklamaları olduğunu, bunların komite tutanaklarında da bulunduğunu belirtti.
Dağıtım ihalesine çıkılsa bile trafik cezalarının mahkemeden döneceğini savunan CTP Milletvekili Fazilet Özdenefe, Arıklı döneminde karayolları ağına kaç kilometrelik yol eklendiğini de sordu.
Özdenefe, Arıklı’nın “TC kaynağı olmazsa yatırım yapamayız” bakış açısı olduğunu savunarak, bunu eleştirdi.
Fazilet Özdenefe, seçim yasaklarının hemen öncesinde verilen ve iptal edilen T izinlerinin ne olduğunu da sordu.
Limanlardaki elleçleme ihalesinde son durumun ne olduğunu da merak ettiğini söyleyen Özdenefe, “Hükümet bozacaksınız, hükümet kuracaksınız derken bu konu da arada kaynayıp gitti…” ifadelerini kullandı.
Master Planı konusunda istişarelerin nasıl gittiğini de soran Fazilet Özdenefe, fiber optik konusuna da değinerek, bu protokolün Anayasaya aykırı olduğunu savundu.
-Arıklı
Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı Erhan Arıklı, 6 saat boyunca herkesin kibar bir üslupla konuştuğunu Özdenefe’nin ise alaycı bir üslup takındığını savunarak “Ben size nasıl peşkeş çekilir anlatayım” diyerek CTP döneminde Hollandalı bir firmadan ihalesiz kamera alındığını belirterek bu konuda bilgi verdi.
Bu kameraların bakımının da CTP’li bir aileye verildiğini çok isterlerse isimleri de açıklayabileceğini söyleyen Arıklı, Türktelekom’a peşkeş çekildi söylemlerini de 28 Mayıs 2008’de Hasan Hastürer’in GSM hizmetlerinin nasıl verildiğini anlatan yazısını okuyarak cevapladı.
Bu kadar önemli bir proje ortaya çıkmadan bu kadar karalamanın mantığını anlayamadığını söyleyen Arıklı, imkan yok derken kalifiye insan eksikliğini kast etmediğini maddi ve altyapı sürecini anlatmaya çalıştığını belirtti.
Arıklı, bugüne kadar toplam 24 bin 673 izin verildiğini, kendisinin 2022 yılında 4 otobüs, 85 okul otobüsü, 5 kiralık, 2023’te 50 personel 4 turistlik T verdiğini, 2024-2025 de hiç izin vermediğini vurguladı.
Alsancak yolunda, ülke genelinde birkaç gündür büyük felaketler yaşanırken, sorun yaşanmadığını hatırlatarak, 5 köprünün de bulunduğu iyileştirmeler yaptıkları için sorun yaşanmadığını kaydetti.
Arıklı, kendi imkanlarıyla yaptıkları yolları sıralayarak konuşmasını tamamladı.
Arıklı, Gazimağusa Girne limanının çok tehlikeli bir durumda olduğunu ve bununla ilgili de tedbir almak için çalışma yaptıklarını söyledi.
Daha sonra Bayındırlık ve Ulaştırma bakanlığı bütçesi oy çokluğuyla kabul edildi.
Bilgi Teknolojileri ve Haberleşme Kurumu’nun 426 milyon 195 bin TL’lik 2026 mali bütçesi (BTHK) de madde madde okunarak oylandı. Tasarı 27 kabul 3 ret oyla kabul edildi.
-Bütçe görüşmeleri yarın sürecek
Meclis’te yarın 43 milyon 171 bin TL’lik Yüksek Yönetim Denetçisi (Ombudsman), 1 milyar 285 milyon 717 bin TL’lik Mahkemeler ve 18 milyar 407 milyon 131 bin TL’lik Sağlık Bakanlığı bütçeleri görüşülecek. Genel Kurul bugün saat 12.00’de başlayacak.
